ምህናጽን ምዕናውን ሕብረተ-ሰብ ብመገዲ ስነ-ጥበብ

ኣብ The Lovers and the Despot እትብል ደኲመንታሪ ፊልም ዝርከቡ ክልተ ደቡብ ኮርያውያን ኣዘንተውቲ፡ ኣብ 1978 ብኣባላት ጸጥታ ሰሜን ኮርያ ተጨውዮም ናብ ሰሜን ኮርያ ዝተወስዱ ኰይኖም፣ ኣብኡ ንኸባቢ 8 ዓመታት ብኣስገዳድ ፊልምታት ከፍርዩን ክሰርሑን ዝተቐሰቡ እዮም። እዞም ኣብ እዋኖም ኣብ ደቡብ ኮርያ ከዋኽብቲ ኢንዱስትሪ ፊልም ዝነበሩ፡ ሓደ ወዲ ተባዕታይን ሓንቲ ጓል ኣስተይትን፣ ግዳያት መጭወይቲ ዝዀንሉ […]

Read More ምህናጽን ምዕናውን ሕብረተ-ሰብ ብመገዲ ስነ-ጥበብ

እዋናውያን ግጥምታት ኣብ ምስናድ ታሪኻዊ ፍጻሜታት ሂወት ኤርትራውያን

    “ዘይቀበረት: ዘይቀበጸት ነብሲ ኣይትድቕስ ኣይተማሲ ምህሙን ተስፋ’ያ ‘ተቋሲ”     ተደጋጊሙ ከምዝግለጽን ዝርአን፣ ሓደ ካብ ዕማማት ግጥሚን ገጠምትን ንሂወት ሕብረተ ሰባትን ኣጋጣሚታቱን ዝድህስስ፣ ካብ ዳህሳሱ ነቒሉ ብዝተፈላለየ መልክዓትን መንጽራትን ጠሚቱ፣ ትዕዝብቱ፣ ተምሳጡ፣ መግናሕቱ፣ እህህታኡ፣ ሓጎሱ፣ መጠንቀቕታኡ ብቕኔ ዘቕርብ እዩ። ንምስሊ ቀዳማይን ካልኣይን ኲናት ዓለም ብዝተፈላለየ መልክዓቱ ከንጸባርቑ ዝተጻሕፉ ግጥምታት ናይ ዝተፈላለዩ ናይ እዋኑ […]

Read More እዋናውያን ግጥምታት ኣብ ምስናድ ታሪኻዊ ፍጻሜታት ሂወት ኤርትራውያን

ግጥሚ፣ ኣብ ምዕቃብን ምትሕልላፍን ያታ፣ ባህልን ታሪኽን

  “… ትብዓት‘ዶ ሪኢኻሎም ገለ ፈይታ ነጥሪ ባይታ ተለለወ ምስ ሓመዱ ክምጥምጡ ፍቕሪ፧“ “ኣብ ጥንታዊ ሂወት በደይዊንን ሓፈሻዊ ዓረባውን ምብራቓውን ዓለምን፣ ቀንዲ ንጥፈታት ስነ ግጥምን ገጠምትን፣ ንባህላውን ያታውን ንጥፈታት እቲ ሕብረተ-ሰብ ምሕላውን ምዕቃብን ኮይኑ፣ ከምኡ ድማ ከም ባሬላ ኮይኑ ታሪኽ ብምስናድ ናብ ዝቕጽል ወለዶ ምትህልላፍ እዩ ነይሩ። ምጽሓፍን ምንባብን ዝኽእል ዳርጋ ገጣሚ ጥራይ እዩ ነይሩ […]

Read More ግጥሚ፣ ኣብ ምዕቃብን ምትሕልላፍን ያታ፣ ባህልን ታሪኽን

ድምጺ ልቢ፣ ምስሊ ኤርትራዊ መንእሰይ

“ሰነድ፣ ናይቲ ግዳይ ዲክታተርያዊ ስርዓትን፣ ብሰንኩ ዝሰዓበ ስደትን ስነ ኣእምሮኣዊ ቀውስን ዝኾነ መንእሰይ”   ድምጺ ልቢ መጽሓፍ እኲብ ግጥምታት ብርሃነ ገብረህይወት ኮይና፣ ኣብ 2016 ንሕትመት በቒዓ፣ ኣብ ስደት ንዕዳጋ ዝተዘርግሐት መጽሓፍ እያ። ኣብዛ መጽሓፍ 115 ግጥምታት ኣብ 187 ገጻት ተሓቚፎም ይርከቡ። ኣብዛ መጽሓፍ ሰፊሮም ዘለዉ ግጥምታት ኣብ ጒዕዞ 17 ዓመት ዝተጻሕፉ ምዃኖም በቲ ኣብ እግሮም […]

Read More ድምጺ ልቢ፣ ምስሊ ኤርትራዊ መንእሰይ

መባእታዊ ኣገባብ ልቢ ወለድ

  ልቢ ወለድ ትጽሕፍ ዲኻ? እንታይ ዓይነት ልቢ ወለድ? ንግዳዊ ስነ ጽሑፍ (Commericial fiction) ወይስ ስነ ጽሑፋዊ (Literary fiction)… ካበየናይ… ኣበየናይ… ኢኻ ተተኹር? እስከ ንገረኒ፡ ገበናዊ ልቢ ወለድ ( Mysteries Fiction): ሳይንሳዊ ልቢ ወለድ (science fiction): ዘሰንብድ ወይ ዘርዕድ (Honor or Thrillers Fiction): ፍቕራዊ ልቢ ወለድ፡ ታሪኻዊ ልቢ ወለድ፡ ፋንታዝያዊ ልቢ ወለድ. . . ካብዚታት […]

Read More መባእታዊ ኣገባብ ልቢ ወለድ

ስነ ጽሑፍ እንታይ ኢዩ?

  ትጽሕፍ ዲኻ?… እንታይ ትጽሕፍ?… እባ… ትደርስ ዲኻ? እንታይ ትደርስ? ክሲ ወይስ ቈይቊ. . . ‘ሓንጢጡኒ ጓጠዩኒ’ ዝዓይነቱ! ወይስ ማሃርኩ መኸርኩ ዝብል ምዕዶ ኣቦሓጎይ? እስከ ንገረኒ እንታይ ኢኻ ትጽሕፍ? ንትርጉምን እንታይነትን ስነ ጽሑፍ ካብቲ ሰፊሕ መዳዩ ብጽብብ ዝበለ መዳይ ንምርኣዩ ዘገድስ እመስል። መዚ መሰረት ድማ ‘ስነ ጽሑፍ ማለት እንታይ ማለት ኢዩ?’ ክንብል ግድን ኢዩ። “ስነ […]

Read More ስነ ጽሑፍ እንታይ ኢዩ?

ኣፋዊ ስነ ጽሑፍ ግጥሚ

“ኣፋዊ ስነ ጽሑፍ ከም ስነ ጽሑፍ ብቃል ይዝረቡን ይግለጹን ኢዮም። እዞም ካብ ኣፍ ዝወጹ ቃላትን ፍጻሜኦምን ኣገደስቲ መልክዓት ኣፋዊ ስነ ጽሑፍ እዚኣቶም፡ ከምቲ ሓደ ጸራባይ ብጥበቡ ዕንጸይቲ ሰንጢቑ፡ ጸሪቡ ቀሪጹ ዘደንቕ ኪነ ጥበናዊ ቅርጺ ዘውጽእ፡ ሓደ ኪኢላ ኣፋዊ ስነ ጽሑፍ እውን ብጥበብ ቃሉ፡ ኣብ ህዋሳት ደቂ ሰብ ሰሪጹ ብምእታው ሰማዕቲ ካብ ምምሳጥን ምድናቕን ሓሊፉ፡ ኣብ […]

Read More ኣፋዊ ስነ ጽሑፍ ግጥሚ